بحران آب كشور جدي است

کشور ايران با توجه به دارا بودن اقليم خشک و نيمه خشک، متوسط بارندگي کمتر از يک سوم جهاني و توزيع ناهمگون زماني و مکاني اين بارش و همچنين تبخير سه برابري نسبت به متوسط جهاني، وضعيتي نامناسب از نظر منابع آبي دارد. به استناد مطالعات طرح جامع آب کشور، منشا اصلي منابع آب ايران را ريزش هاي جوي بر پهنه جغرافيايي کشور تشکيل مي دهد. طبق آمار سايت شرکت مديريت منابع آب کشور، حجم بارش کشور در سال آبي گذشته بالغ بر 360 ميليارد مترمکعب است. با توجه به تبخير زياد در کشور، حدود 70 درصد اين آب از دسترس ما خارج مي شود. همچنين در بهترين شرايط مي توانيم حداکثر از 80 درصد آب باقيمانده استفاده کنيم، پس مقدار کل آب تجديد پذير کشور به 86 ميليارد مترمکعب تبديل مي شود. شاخص هاي مختلفي براي بررسي وضعيت منابع آب وجود دارد که در اين مقاله به تعدادي از مهم ترين اين شاخص ها اشاره مي کنيم. شاخص فالکن مارک (که از تقسيم کل منابع آب تجديد پذير کشور به کل جمعيت به دست مي آيد) براي کشور ما برابر 1147 مترمکعب در سال است. با توجه به اينکه کشورهايي که داراي سرانه اي بين 1000 تا 1700 مترمکعب باشند، جزو کشورهايي با تنش آبي محسوب مي شوند، بنابراين وضعيت کشور در محدوده تنش آبي قرار مي گيرد. ولي اين وضعيت زماني بغرنج تر مي شود که بدانيم طبق شاخص کميسيون توسعه پايدار سازمان ملل، کشورهايي که بيش از 40 درصد از منابع آبي تجديد پذيرشان برداشت کنند، با بحران شديد آب روبه رو هستند! پس کشور ما که از اين منظر با اضافه برداشت سالانه اي بيش از شش ميليارد مترمکعب رتبه نخست جهان را داراست، وضعيتي بسيار بحراني تر دارد. همچنين براساس شاخص موسسه بين المللي مديريت آب، ايران در وضعيت بحران شديد آبي قرار دارد. بنا به گزارش اين موسسه، کشور ايران براي حفظ وضع موجود خود تا سال 2025 بايد بتواند 112 درصد به منابع آبي قابل استحصال خود بيفزايد که اين مقدار با توجه به امکانات و منابع آب موجود غيرممکن به نظر مي رسد. با توجه به مطالب فوق مي توان اين نتيجه گيري را کرد که وضعيت کشور از نظر منابع آبي بسيار بحراني تر از آنچه تصور مي شود است. با توجه به اينکه سرنوشت اين کشور از ديرباز با پارامترهاي مختلف اقليمي گره خورده است، بنابراين نمي توان و نبايد تمام مشکلات فعلي را ناشي از اقليم دانست. به نظر مي رسد مديريت در سطح کلان در بخش هاي مرتبط با آب کشور در به وجود آمدن اين شرايط نابسامان و ادامه آن نقش اصلي را ايفا کرده است. 

منبع: http://www.magiran.com/npview.asp?ID=2735262